การจัดตั้งศูนย์เลี้ยงเด็กในสถานประกอบกิจการและชุมชนภายใต้การบูรณาการความร่วมมือ
กับ 5 กระทรวง ประกอบด้วย
- กระทรวงแรงงาน
- กระทรวงพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์
- กระทรวงมหาดไทย
- กระทรวงศึกษาธิการ
- กระทรวงสาธารณสุข
- กระทรวงแรงงาน
กระทรวงแรงงาน
กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน
1. ส่งเสริมการจัดสวัสดิการแรงงานทั้งในและนอกระบบแก่นายจ้าง ลูกจ้างในสถานประกอบ
กิจการ
2. ส่งเสริมการจัดตั้งศูนย์เลี้ยงเด็กเพื่อผู้ใช้แรงงานในสถานประกอบกิจการและชุมชนเพื่อเป็น
สวัสดิการ ให้แก่ผู้ใช้แรงงานและครอบครัว
3. ประสานความร่วมมือกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในการดำเนินการเรื่องศูนย์เลี้ยงเด็กในสถาน
ประกอบ กิจการและชุมชน
กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์
กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ
1. การอนุญาตให้จัดตั้งสถานรับเลี้ยงเด็ก
2. การตรวจเยี่ยม ให้คำแนะนำ เพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปอย่างมีคุณภาพ
3. การสนับสนุนอาหารเสริมประเภทนม และสื่อพัฒนาการเด็กเพื่อให้เด็กได้รับการพัฒนา
ด้าน ร่างกาย จิตใจ อารมณ์ สังคมและสติปัญญา
4. การประชุม สัมมนา สำหรับเจ้าของหรือผู้ทำการของสถานรับเลี้ยงเด็ก เพื่อเป็นการ
แลกเปลี่ยนความรู้ ประสบการณ์ วิธีการพัฒนาเด็กปฐมวัยให้มีคุณภาพตลอดจนทราบถึงปัญหา
อุปสรรคของการดำเนินงานและการแก้ไข เพื่อให้เด็กที่ได้รับบริการได้รับการพัฒนาเต็มตามศักยภาพ
ของเด็กอย่างมีคุณค่า
5. การฝึกอบรมเพื่อเพิ่มพูนความรู้แก่ผู้ปฎิบัติงานของสถานรับเลี้ยงเด็ก
กระทรวงมหาดไทย
กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น
1. ส่งเสริมและพัฒนาการดำเนินงานของศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก ตามบทบาทหน้าที่และภารกิจ
ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น
2. ประสานความร่วมมือในการบริหารจัดการศูนย์พัฒนาเด็กเล็กในท้องถิ่นและชุมชน
3. ศึกษาและพัฒนาประสิทธิภาพของรูปแบบวิธีการจัดการศึกษาในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก
4. ส่งเสริม สนับสนุนการจัดสรรงบประมาณเพื่อดำเนินงานในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก
5. พัฒนาคุณภาพและมาตรฐานในการจัดการศึกษาในศูนย์พัฒนาเด็กเล็ก
6. ส่งเสริมและสนับสนุนการจัดตั้งศูนย์พัฒนาเด็กเล็กเพื่อให้บริการให้ครอบคลุมทุกพื้นที่
ทั่วประเทศ
กระทรวงศึกษาธิการ
กระทรวงสาธารณสุข
กรมอนามัย
1. สนับสนุนองค์ความรู้ในการส่งเสริมสุขภาพด้านต่างๆ เช่น โภชนาการ สุขาภิบาล อาหาร
และน้ำ ทันตสาธารณสุข พัฒนาการเด็ก รวมถึงไอคิว (IQ) อีคิว (EQ) สุขภาพจิตและอนามัย
สิ่งแวดล้อม
2. สนับสนุนองค์ความรู้ในการอบรมเพิ่มพูนศักยภาพให้กับผู้ดูแลเด็ก
3. ให้คำแนะนำส่งเสริมการพัฒนาศูนย์เด็กเล็กให้ได้มาตรฐานศูนย์เด็กเล็กน่าอยู่ของกรม
อนามัย
การจัดตั้งศูนย์เลี้ยงเด็กในสถานประกอบกิจการและชุมชน
1. การจัดสวัสดิการแรงงานเป็นปัจจัยสำคัญยิ่งของกระบวนการบริหารงานบุคคล ซึ่งนายจ้าง
จำเป็นต้องสร้างแรงจูงใจให้กับลูกจ้าง การจัดสวัสดิการมีหลายรูปแบบทั้งการบริหารและกิจกรรมต่างๆ เช่น รถรับ-ส่ง ชุดทำงาน การจัดแข่งขันกีฬา ฯลฯ
2. การจัดตั้งศูนย์เลี้ยงเด็กในสถานประกอบกิจการเป็นการจัดสวัสดิการอีกรูปแบบหนึ่ง ที่นายจ้าง
ควรให้ความสำคัญเนื่องจากการจัดตั้งศู
ประโยชน์ในการจัดตั้งศูนย์เลี้ยงเด็กในสถานประกอบกิจการ
1. สร้างขวัญ กำลังใจในการทำงานให้แก่ลูกจ้าง
2. เสริมสร้างความอบอุ่นในครอบครัวให้แก่ลูกจ้างในการได้ดูแลบุตรอย่างใกล้ชิด
3. เสริมสร้างสัมพันธภาพที่ดี ความเข้าใจร่วมกันระหว่างนายจ้าง ลูกจ้าง และความผูกพัน
ที่มีต่อหน่วยงาน
4. สร้างการมีส่วนร่วมของลูกจ้าง และความภาคภูมิใจที่ได้เป็นส่วนหนึ่งในการจัดตั้งศูนย์
เลี้ยงเด็ก
5. ลดความขัดแย้ง อัตราการเข้า-ออกงาน และการขาดงาน
6. ลูกจ้างสามารถทำงานได้อย่างเต็มที่ และได้ผลผลิตที่มีประสิทธิภาพเพื่อนายจ้างที่ดีของเขา
ขั้นตอนในการดำเนินงาน
1. สำรวจความต้องการของพนักงาน ลูกจ้างในสถานประกอบกิจการ เพื่อจัดเตรียมเด็ก
และกำหนดจำนวนเด็กให้เหมาะสมกับพื้นที่
2. จัดเตรียมสถานที่ที่ใช้ดำเนินการจัดตั้งศูนย์เลี้ยงเด็กในสถานประกอบกิจการ
2.1 ที่ตั้ง ไม่อยู่ในบริเวณที่เสี่ยงต่ออันตราย ได้แก่ บริเวณขนถ่ายแก๊ส น้ำมัน สารเคมี
หรือสารพิษ มลภาวะ ทั้งอากาศ แสงและเสียงที่มากเกินมาตรฐาน หากไม่สามารถหลีกเลี่ยง
ได้ต้องมีมาตรการป้องกันภาวะอุบัติภัยต่างๆ ตามมาตรฐานที่กำหนดไว้
พื้นที่ใช้สอยโดยเฉลี่ยประมาณ 2.00 ตารางเมตร ต่อเด็ก 1 คน จัดให้มีบริเวณพื้นที่ใน
และนอกอาคารที่สะอาดและปลอดภัย เหมาะที่จะให้เด็กทำกิจกรรมต่างๆ ดังนี้ คือ เล่น เรียนรู้
รับประทานอาหาร นอน และทำความสะอาดร่างกายแยกเป็นสัดส่วน จากห้องรับประทานอาหาร ห้องส้วม และที่พักเด็กป่วย
3. การบริหารจัดการ
3.1 จัดให้มีบุคลากรที่จำเป็นในการดำเนินงานรับเลี้ยงและพัฒนาเด็ก เช่น เจ้าของกิจการ
ผู้ดำเนินการ พยาบาล สถานพยาบาล ผู้เลี้ยงดูเด็ก ผู้จัดกิจกรรมส่งเสริมพัฒนาการเรียนรู้ของเด็ก
ผู้ประกอบอาหาร ผู้ทำความสะอาด เป็นต้น โดยเจ้าหน้าที่คนหนึ่งๆ อาจทำหน้าที่เกินกว่าหนึ่งประการได้แต่ต้องมีจำนวน ที่เหมาะสมกับจำนวนเด็ก หรืออาจใช้ลูกจ้างในสถานประกอบกิจการ
ทำหน้าที่ได้ตามความเหมาะสม
3.2 คุณสมบัติของผู้เลี้ยงดูเด็กในศูนย์เลี้ยงเด็กในสถานประกอบกิจการและชุมชน
- ต้องมีอายุไม่น้อยกว่า 18 ปีบริบูรณ์
- มีสุขภาพแข็งแรงทั้งร่างกายและจิตใจต้องผ่านการตรวจสุขภาพก่อนปฏิบัติงาน
- มีคุณวุฒิการศึกษาชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 3 และต้องผ่านการฝึกอบรม เรื่องการ
อบรมเลี้ยงดูและพัฒนาเด็ก
3.3 อัตราส่วนระหว่างผู้เลี้ยงดูเด็กกับเด็ก
- เด็กอายุแรกเกิด – 2 ปี อัตราส่วน 1:3
- เด็กอายุ 2 – 3 ปี อัตราส่วน 1:8
- เด็กอายุ 3 – 4 ปี อัตราส่วน 1:12
- เด็กอายุ 4 – 6 ปี อัตราส่วน 1:20
3.4 การขออนุญาตจัดตั้งศูนย์เลี้ยงเด็กที่ให้บริการรับเลี้ยงเด็กอายุต่ำกว่า 6 ปี ที่มีเด็ก
จำนวน 6 คนขึ้นไป ต้องได้รับอนุญาตให้จัดตั้ง การขออนุญาตจัดตั้งให้ติดต่อขออนุญาตจัด
ตั้งได้ที่
- ส่วนกลางให้ยื่นขอ ณ กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ โทร. 0 2659 6107,
หรือโทร 0 2659 6113
- ส่วนภูมิภาคให้ยื่นขอ ณ สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์
จังหวัด ณ จังหวัด
4. หน่วยงานที่ขอจัดตั้งหน่วยงานที่จัดอบรม / เปิดสอนหลักสูตรการอบรมเลี้ยงดูเด็ก / หลักสูตร
การดูแลเด็กเล็ก มีดังนี้
4.1 กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์
- กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ
- สำนักพัฒนาสังคมจังหวัด
4.2 สถาบันแห่งชาติเพื่อการพัฒนาเด็ก และครอบครัว มหาวิทยาลัยมหิดล จังหวัด
นครปฐม
5. หน่วยงานที่บูรณาการความร่วมมือในการให้คำแนะนำส่งเสริมและสนับสนุนให้มีการจัด
ตั้งศูนย์เลี้ยงเด็กในสถานประกอบกิจการ มีดังนี้
5.1 กระทรวงแรงงาน
- กรมสวัสดิการและคุ้มครองแรงงาน
กองสวัสดิการแรงงาน
โทร. 0 2245 6774, 0 2246 0383
- กลุ่มงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานพื้นที่
- สำนักงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานจังหวัด
5.2 กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์
- กรมพัฒนาสังคมและสวัสดิการ
สำนักป้องกันและแก้ไขปัญหาการค้าหญิงและเด็ก
โทร. 0 2659 6107, 0 2659 6113
- กลุ่มงานสวัสดิการและคุ้มครองแรงงานพื้นที่
- สำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด
5.3 กระทรวงมหาดไทย
- กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น
สำนักประสานและพัฒนาการจัดการศึกษาท้องถิ่น
โทร. 0 2241 9021-3 ต่อ 116, 120
- องค์การบริหารส่วนจังหวัด
5.4 กระทรวงศึกษาธิการ
- สำนักงานปลัดกระทรวงศึกษาธิการ
สำนักนโยบายและยุทธศาสตร์
โทร. 0 2628 5638-9 ต่อ 42, 46
- สำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา
โทร. 0 2668 7123 ต่อ 243
- สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา
- สำนักตรวจราชการประจำเขตตรวจราชการ
5.5 กระทรวงสาธารณสุข
- กรมอนามัย
โทร. 0 2590 4255, 0 2590 4261
- ศูนย์อนามัยที่ 1-12
- สำนักงานสาธารณสุขทั่วประเทศ
> เทศบาล
> องค์การบริหารส่วนตำบล